الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

22

تفسير مجمع البيان (فارسى)

مِنْ دُونِ النَّاسِ فَتَمَنَّوُا الْمَوْتَ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ يعنى : شما پسران خدا و دوستان او هستيد پس مرگى كه شما را به خدا مىرساند آرزو كنيد سپس خداوند سبحان از حال ايشان و دروغ گفتن ايشان و اضطرابشان در ادّعايشان كه آنها اطمينان و وثوق ندارند خبر داد ، و فرمود : وَ لا يَتَمَنَّوْنَهُ أَبَداً بِما قَدَّمَتْ أَيْدِيهِمْ و هرگز ايشان براى آنچه با دستشان پيش نمودند از كفر و معصيت آرزوى آن را نميكنند . وَ اللَّهُ عَلِيمٌ بِالظَّالِمِينَ يعنى : خدا دانا بافعال و احوال ايشان است ، و گذشت تفسير اين دو آيه در سوره بقره و در آن معجزه‌اى براى پيامبر ( ص ) بود زيرا ايشان را خبر داده بود كه هرگز آرزوى مرگ را نميكنند چون ميشناسند ايشان راست بودن پيامبر اسلام و دروغ خودشان را و مطلب هم چنان بود كه فرمود ، و روايت شده كه اگر آنها آرزوى مرگ كرده بودند همگى آنها مرده بودند . ( قُلْ ) بگو اى محمّد . إِنَّ الْمَوْتَ الَّذِي تَفِرُّونَ مِنْهُ فَإِنَّهُ مُلاقِيكُمْ يعنى : البته مرگى را كه از او فرار ميكنيد پس آن مرگ مسلّما شما را خواهد رسيد ، و شما اگر چه از مرگ فرار كنيد و آن را ناخوش داريد ، پس او ناچار است كه بر شما فرود آيد و شما را دريابد و فرار از مرگ سودى براى شما ندارد ، و جز اين نيست كه فرمود فَإِنَّهُ مُلاقِيكُمْ بفاء فرمود كه يعنى از او فرار كنيد يا نكنيد براى مرگ يكسان است ، پس آن ملاقاتشان خواهد كرد ، فَإِنَّهُ مُلاقِيكُمْ مبالغه در دلالت بر اينست كه فرار از مرگ سودى ندارد براى اينكه اگر فرار بمنزله سبب در ملاقات مرگ بود پس معنايى براى تعرّض فرار نبود براى اينكه مرگ از او دور نبود تا